70 ఏళ్ల చరిత్రకు ముగింపు.. ఖాళీ అయిన ముంబై ఎయిర్ ఇండియా కాలనీ
దిగ్గజ విమానయాన సంస్థ ఎయిర్ ఇండియా (Air India) పుట్టిన నగరమైన ముంబైలో ఆ సంస్థకు చెందిన చివరి చారిత్రక ఆనవాళ్లు కూడా పూర్తిగా కనుమరుగయ్యాయి. ముంబైలోని శాంతాక్రూజ్ ఈస్ట్, కలినా ప్రాంతంలో ఉన్న ఎయిర్ ఇండియా ఉద్యోగుల కాలనీల ఏడు దశాబ్దాల సుదీర్ఘ శకం నేటితో ముగిసింది. యాజమాన్యంతో సుదీర్ఘ చట్టపరమైన పోరాటం చేసిన తర్వాత, అక్కడ నివసిస్తున్న చివరి కుటుంబాలు కూడా ఇళ్లను ఖాళీ చేసి వెళ్లడంతో ఈ చారిత్రక కాలనీల ప్రస్థానంలో ఒక భావోద్వేగ అధ్యాయం ముగిసినట్లయింది.
ఎయిర్ ఇండియా చరిత్రలో మైలురాయిగా నిలిచిన ఈ కాలనీలను 1955లో దాదాపు 184 ఎకరాల భారీ విస్తీర్ణంలో నిర్మించారు. మొత్తం నాలుగు కాలనీల పరిధిలోని 106 భవనాల్లో 1,683 ఫ్లాట్లు ఉండేవి. ఒకప్పుడు వేలాది కుటుంబాల కోలాహలంతో ఎంతో కళకళలాడిన ఈ ప్రాంగణంలో చివరిగా మిగిలిపోయిన సుమారు 150 కుటుంబాలు నేడు తమ ఇళ్లను పూర్తిగా ఖాళీ చేశాయి. ఈ నివాసితులలో అత్యధిక శాతం మంది ఎయిర్ ఇండియా ఇంజనీరింగ్ సర్వీసెస్ లిమిటెడ్, ఎయిర్ ఇండియా ఎయిర్పోర్ట్ సర్వీసెస్ లిమిటెడ్కు చెందిన ఉద్యోగులే కావడం గమనార్హం. రెండు దశాబ్దాల క్రితమే ముంబై ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్ పోర్ట్ లిమిటెడ్ (MIAL) కు లీజుకు ఇచ్చిన ఈ భూమిని ఇప్పుడు పూర్తిగా ఆ సంస్థ యాజమాన్యానికి అప్పగించనున్నారు.
గత 2022లో టాటా గ్రూప్ ఆధ్వర్యంలో ఎయిర్ ఇండియా ప్రైవేటీకరణ ప్రక్రియ పూర్తయిన తర్వాత, ఈ కాలనీలను వెంటనే ఖాళీ చేయాలని ఉద్యోగులకు ఆదేశాలు వచ్చాయి. అయితే, తాము దశాబ్దాలుగా నివాసం ఉంటున్న ఈ ఇళ్లు తమ సర్వీస్ నిబంధనలలో భాగమేనని వాదిస్తూ ఉద్యోగ సంఘాలు సుదీర్ఘ న్యాయపోరాటానికి దిగాయి. లేబర్ కోర్టు నుంచి బాంబే హైకోర్టు వరకు, ఆపై దేశ అత్యున్నత న్యాయస్థానం సుప్రీంకోర్టు వరకు వెళ్లినప్పటికీ ఉద్యోగులకు చట్టపరంగా నిరాశే ఎదురైంది. ఈ ఇళ్లను ఖాళీ చేయడానికి సుప్రీంకోర్టు తుది గడువును విధించింది. అయితే, ఉద్యోగుల పిల్లల విద్యాసంవత్సరానికి మరియు చదువులకు ఎలాంటి ఆటంకం కలగకూడదనే మానవతా దృక్పథాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుని, ఆ గడువును అనధికారికంగా పొడిగించడంతో ఈ ప్రక్రియ నేటి వరకు కొనసాగింది.
ఈ ఎయిర్ ఇండియా కాలనీలు కేవలం ఉద్యోగుల నివాస సముదాయాలు మాత్రమే కాదు, భారత క్రీడారంగానికి ఎందరో అద్భుతమైన క్రీడాకారులను అందించిన గొప్ప గడ్డగా గుర్తింపు పొందాయి. టీమిండియా యువ సంచలనాలు పృథ్వీ షా, యశస్వి జైస్వాల్లతో పాటు సీనియర్ క్రికెటర్లు అజింక్య రహానే, శివమ్ దూబే వంటి ప్రముఖ ఆటగాళ్లు ఈ కాలనీలోని క్రికెట్, ఫుట్బాల్ మైదానాల్లోనే ఆడి తమ క్రీడా నైపుణ్యాలకు పదును పెట్టుకున్నారు. ఈ ప్రాంగణంలోనే రెండు ప్రభుత్వ ఎయిడెడ్ పాఠశాలలు కూడా విజయవంతంగా నడిచాయి. అంతేకాకుండా, 2018లో ముంబైని ముంచెత్తిన వరదలు లేదా కోవిడ్ మహమ్మారి విజృంభించిన క్లిష్ట సమయాల్లో ఇక్కడి సిబ్బంది రవాణా సౌకర్యాలు లేకపోయినా కాలినడకన రన్వేకు, ఎయిర్పోర్ట్కు చేరుకుని అత్యవసర కార్గో సేవలను అందించిన గొప్ప చరిత్ర ఈ కాలనీ వాసులకు ఉంది.
తరాల జ్ఞాపకాలను, తాము సొంతంగా నాటి పెంచిన చెట్లను, తమ పిల్లల బాల్యాన్ని ఇలా ఒక్కసారిగా వదిలి వెళ్లడం ఎంతో వేదనకు గురిచేస్తోందని ఇక్కడి ఉద్యోగులు కన్నీటి పర్యంతమయ్యారు. గతంలో ముంబై నారిమన్ పాయింట్లో ఉన్న ఎయిర్ ఇండియా ఐకానిక్ ప్రధాన కార్యాలయ భవనాన్ని ప్రభుత్వం విక్రయించిన సంగతి తెలిసిందే. ఇప్పుడు ఈ కలినా కాలనీలు కూడా చేజారిపోవడంతో, ఎయిర్ ఇండియా పురిటిగడ్డ అయిన ముంబై నగరంలో ఆ సంస్థకు చెందిన చివరి ప్రధాన స్థిరాస్తి మరియు చారిత్రక ఆనవాళ్లు అధికారికంగా ముగిసినట్లయింది.