Israel Political Showdown: ఇజ్రాయెల్ నెతన్యాహుకు బిగ్ షాక్.. నూతన స్పీకర్గా ప్రతిపక్ష అభ్యర్థి మాటన్ కహానా ఎన్నిక..
2026 Israel elections
Israel Political Showdown: ఇజ్రాయెల్ రాజకీయాల్లో అత్యంత కీలక పరిణామం చోటుచేసుకుంది. ఆపద్ధర్మ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహుకు దేశ పార్లమెంట్ (నెస్సెట్)లో ఊహించని రీతిలో గట్టి ఎదురుదెబ్బ తగిలింది. ఆయన ప్రధాన రాజకీయ ప్రత్యర్థి, మాజీ సైన్యాధిపతి గాడి ఐసెన్కాట్ నేతృత్వంలోని ‘యషార్’ (Yashar) పార్టీ వర్గానికి చెందిన మాటన్ కహానా ఇజ్రాయెల్ పార్లమెంట్ నూతన స్పీకర్గా ఎన్నికయ్యారు. 120 మంది సభ్యులున్న నెస్సెట్లో దాదాపు ఆరు గంటల పాటు సాగిన సుదీర్ఘ చర్చ అనంతరం జరిగిన ఓటింగ్లో కహానాకు 66 మంది సభ్యులు మద్దతు పలకగా, నెతన్యాహు పార్టీ అభ్యర్థి ఒఫిర్ కాట్జ్కు కేవలం 52 ఓట్లు మాత్రమే లభించాయి.
ఈ స్పీకర్ ఎన్నిక నెతన్యాహు రాజకీయ ఆధిపత్యానికి ఒక పెను సవాలుగా మారింది. 2022 నుంచి ఇప్పటివరకు స్పీకర్గా కొనసాగిన అమీర్ ఓహానా నెతన్యాహుకు చెందిన లికుడ్ పార్టీ నేత. ఆయన స్థానంలో ఐసెన్కాట్ వర్గానికి చెందిన కహానా బాధ్యతలు చేపట్టడం పార్లమెంట్లో అధికార సమీకరణాలను పూర్తిగా మార్చే పరిణామంగా విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా పార్లమెంట్లో ఏ అంశాలపై చర్చ జరగాలి, ఏ బిల్లులను ఓటింగ్కు తీసుకురావాలి, చట్టసభ కార్యకలాపాలను ఎంత వేగంగా ముందుకు తీసుకెళ్లాలి అనే విషయాల్లో స్పీకర్కు విశేషాధికారాలు ఉంటాయి. అంతేకాకుండా దేశ అధ్యక్షుడు అందుబాటులో లేని సమయంలో స్పీకర్ తాత్కాలిక దేశాధినేతగా కూడా వ్యవహరిస్తారు. దీంతో నెతన్యాహు ప్రభుత్వ విధానాలను వ్యతిరేకించే ప్రతిపక్ష కూటమికి పార్లమెంట్లో తిరుగులేని పట్టు లభించినట్లయింది.
నూతన స్పీకర్ ఎన్నికతో నెతన్యాహు గత ప్రభుత్వం తీసుకువచ్చిన వివాదాస్పద న్యాయవ్యవస్థ సంస్కరణలను రద్దు చేయడం ఐసెన్కాట్ కూటమి ప్రధాన లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రతను దెబ్బతీసేలా ఈ సంస్కరణలు ఉన్నాయంటూ గతంలో ఇజ్రాయెల్ వ్యాప్తంగా భారీ నిరసనలు చెలరేగాయి. వీటితో పాటు 2023 అక్టోబర్ 7న హమాస్ మెరుపు దాడులను అడ్డుకోవడంలో జరిగిన సైనిక, నిఘా వైఫల్యాలపై స్వతంత్ర విచారణ కమిషన్ ఏర్పాటు చేయాలని ఐసెన్కాట్ డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
అలాగే ప్రధానమంత్రి పదవికి కాలపరిమితి విధించే కీలక ప్రతిపాదన కూడా ఆయన ఎజెండాలో ఉంది. ఈ అంశాలపై బుధవారం నుంచే పార్లమెంట్లో చట్టపరమైన చర్యలు ప్రారంభించే అవకాశం ఉందని అంతర్జాతీయ మీడియా కథనాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. మరోవైపు, అరబ్ పార్టీల మద్దతుతో స్పీకర్ను ఎన్నుకోవడంపై నెతన్యాహు తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తూ ఇది పార్లమెంట్ చరిత్రలోనే ఒక చీకటి రోజు అని విమర్శించారు.
అక్టోబర్ 27న జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో 120 స్థానాలున్న ఇజ్రాయెల్ పార్లమెంట్లో నెతన్యాహు కూటమికి 53 సీట్లు, ఐసెన్కాట్ నేతృత్వంలోని కూటమికి 48 సీట్లు లభించాయి. అరబ్ మైనారిటీ పార్టీలకు చెందిన రెండు కూటములు కలిపి 19 స్థానాలను కైవసం చేసుకున్నాయి. ఏ పక్షానికీ ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు అవసరమైన 61 స్థానాల మ్యాజిక్ ఫిగర్ రాకపోవడంతో హంగ్ ఏర్పడింది. అరబ్ పార్టీల మద్దతుతోనే స్పీకర్ ఎన్నికలో ఐసెన్కాట్ వర్గం 66 ఓట్లు సాధించి తమ బలాన్ని నిరూపించుకుంది.
కాగా, ఇజ్రాయెల్ అధ్యక్షుడు ఐజాక్ హెర్జోగ్ ఇప్పటికే ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు ఐసెన్కాట్కు ఆహ్వానం పలికారు. ఆయనకు ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు 28 రోజుల గడువు ఉండగా, అవసరమైతే మరో 14 రోజులు పొడిగించే అవకాశం ఉంది. అయితే అరబ్ పార్టీల మద్దతును ప్రభుత్వ ఏర్పాటు వరకు కొనసాగించడం ఐసెన్కాట్కు కీలకం కానుంది. కొత్త ప్రభుత్వం కొలువుదీరే వరకు నెతన్యాహు ఆపద్ధర్మ ప్రధానిగా కొనసాగుతారు. ఒకవేళ ఐసెన్కాట్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయడంలో విఫలమైతే, వచ్చే ఏడాది ఇజ్రాయెల్ మరోసారి ఎన్నికలకు వెళ్లే అవకాశం ఉంది.