Election Commission Controversy: ఎన్నికల సంఘంపై రాహుల్, ప్రియాంక ఫైర్..ఎలక్షన్ కమిషన్ లో అంతర్గత విభేదాల సంచలన కథనంపై ఈసీ వివరణ

Election Commission Controversy: ఎన్నికల సంఘంలో ఇద్దరు కమిషనర్లు 14 సార్లు అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారన్న కథనంతో రాజకీయ దుమారం రేగింది. రాహుల్, ప్రియాంక, ఖర్గే విమర్శలు, ఈసీ వివరణ ఏంటో తెలుసుకోండి.

దేశ ఎన్నికల వ్యవస్థపై మరోసారి రాజకీయ దుమారం రేగింది. ఎన్నికల సంఘంలోని ఇద్దరు కమిషనర్లు కీలక నిర్ణయాలపై పలుమార్లు అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారంటూ వచ్చిన ఓ మీడియా కథనం రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చకు దారితీసింది. ఈ కథనాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని కాంగ్రెస్ సహా పలు విపక్ష పార్టీలు ఎన్నికల సంఘం పనితీరుపై ప్రశ్నలు సంధించాయి.

అయితే ఎన్నికల సంఘం మాత్రం ఈ ఆరోపణలను ఖండించింది. కమిషనర్ల మధ్య అభిప్రాయ భేదాలు ఉండటం సాధారణ ప్రక్రియలో భాగమేనని, తుది నిర్ణయాలు మాత్రం ముగ్గురు కమిషనర్ల ఆమోదంతోనే తీసుకున్నామని స్పష్టం చేసింది. ముఖ్యంగా దేశవ్యాప్తంగా కొనసాగుతున్న స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ (SIR) సహా కీలక నిర్ణయాలన్నీ ఏకగ్రీవంగానే తీసుకున్నట్లు ఈసీ వర్గాలు తెలిపాయి.

‘ఎన్నికలు పారదర్శకంగా లేకపోతే ప్రజాస్వామ్యానికి అర్థమేంటి?’

కేరళలోని నిలంబూర్‌లో కాంగ్రెస్ ఎంపీ ప్రియాంక గాంధీ వాద్రా ఈ అంశంపై స్పందించారు. ఎన్నికలు నిష్పాక్షికంగా, పారదర్శకంగా జరగడం ప్రజాస్వామ్యానికి అత్యంత కీలకమని ఆమె అన్నారు.

ఎన్నికల్లో అక్రమాలకు ఎన్నికల సంఘం సహకరిస్తే అది ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థపై తీవ్రమైన దాడి అవుతుందని ఆమె వ్యాఖ్యానించారు. ఎన్నికల అక్రమాల గురించి ఎన్నికల కమిషనర్లకు ముందే సమాచారం ఉండి కూడా వాటిని అనుమతిస్తే అది అత్యంత తీవ్రమైన విషయమవుతుందని పేర్కొన్నారు. ఇలాంటి ఆరోపణలపై సమగ్ర విచారణ జరగాల్సిన అవసరం ఉందని ఆమె అన్నారు.

రాహుల్ గాంధీ: ‘ఓటు చోరీ రాజ్యాంగంపై దాడి’

ఎన్నికల సంఘంపై కాంగ్రెస్ అగ్రనేత రాహుల్ గాంధీ కూడా తీవ్ర వ్యాఖ్యలు చేశారు. ఓటు చోరీ అంటూ తాను పేర్కొంటున్న అంశం భారత ప్రజలకు వ్యతిరేకంగా జరిగే నేరమని, అది రాజ్యాంగంపై నేరుగా దాడి చేసినట్లేనని ఆయన ఎక్స్‌లో పేర్కొన్నారు.

ఎన్నికల సంఘం, ఎన్నికల అధికారులు చేస్తున్న చర్యలు తప్పని, వాటికి బాధ్యత వహించాల్సి ఉంటుందని రాహుల్ గాంధీ తన వీడియో సందేశంలో అన్నారు. ఈ వ్యాఖ్యలు ఈసీలో ఇద్దరు కమిషనర్లు పలు నిర్ణయాలపై అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారంటూ వచ్చిన నివేదిక తర్వాత వెలువడ్డాయి.

ఖర్గే కూడా స్పందన

కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున ఖర్గే కూడా ఎన్నికల ప్రక్రియపై వచ్చిన ఆరోపణలపై స్పందించారు. ఓటర్ల హక్కులు, ఎన్నికల వ్యవస్థ విశ్వసనీయతకు సంబంధించిన అంశాలను తీవ్రంగా పరిగణించాలని ఆయన పేర్కొన్నారు.

ఎన్నికల ప్రక్రియలో పనిచేస్తున్న అధికారులు రాజ్యాంగబద్ధ విధులకు కట్టుబడి ఉండాలని, నిబంధనలకు విరుద్ధంగా ఏదైనా జరిగితే భవిష్యత్తులో బాధ్యులపై చర్యలు తప్పవని కాంగ్రెస్ వైపు నుంచి హెచ్చరికలు వినిపించాయి.

అసలు ఏం జరిగింది?

ఈ వివాదానికి కారణమైనది ది ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్ ప్రచురించిన పరిశోధనాత్మక కథనం. ఆ కథనం ప్రకారం.. ఎన్నికల కమిషనర్లు సుఖ్‌బీర్ సింగ్ సంధు, వివేక్ జోషి గత పది నెలల్లో కనీసం 14 సందర్భాల్లో ఎన్నికల సంఘం తీసుకున్న కొన్ని నిర్ణయాలు, ఆదేశాలపై అధికారికంగా అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసినట్లు పేర్కొంది.

ఈ అభ్యంతరాలు ప్రధానంగా ఓటర్ల జాబితాలో పేర్ల తొలగింపు, కొత్త ఓటర్ల నమోదు, ఓటర్ల సమాచార నిర్వహణ, ఫారమ్-6లో మార్పులు, ఎన్నికల డేటా కేంద్రీకరణ వంటి అంశాలకు సంబంధించినవిగా ఆ కథనం పేర్కొంది.

కొన్ని సందర్భాల్లో తమకు పూర్తిస్థాయి సమాచారం లేకుండానే నిర్ణయాలు తీసుకున్నారనే అభిప్రాయాన్ని ఇద్దరు కమిషనర్లు వ్యక్తం చేసినట్లు కూడా కథనం వెల్లడించింది.

Form-6 మార్పులపై అభ్యంతరాలా?

కొత్త ఓటర్ల నమోదుకు ఉపయోగించే Form-6లో చేసిన మార్పులు కూడా ఈ వివాదంలో కీలకంగా మారాయి.

రిపోర్టుల ప్రకారం.. చట్టపరమైన నిబంధనల్లో మార్పులు చేయకుండా ఫారమ్‌లోని కొన్ని అంశాలను మార్చడంపై కమిషనర్లు ప్రశ్నలు లేవనెత్తినట్లు సమాచారం. ఓటర్ల నమోదు నిబంధనలకు అనుగుణంగా ప్రక్రియ కొనసాగాల్సిన అవసరాన్ని వారు ప్రస్తావించినట్లు కథనాలు పేర్కొన్నాయి.

అదేవిధంగా ఓటర్ల డేటాబేస్ నిర్వహణ, సాంకేతిక వ్యవస్థలపై నియంత్రణ, వివిధ రాష్ట్రాల్లో ఓటర్ల పేర్ల తొలగింపు, అప్పీళ్ల నిర్వహణ వంటి అంశాలపై కూడా అభ్యంతరాలు వ్యక్తమైనట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.

‘ఈసీలో ఎలాంటి విభేదాలు లేవు’.. ఎన్నికల సంఘం

మరోవైపు ఈ మొత్తం వ్యవహారంపై ఎన్నికల సంఘం స్పష్టత ఇచ్చింది. కమిషనర్ల మధ్య అధికారికంగా ఎలాంటి విభేదాలు లేవని ఈసీ వర్గాలు పేర్కొన్నాయి.

ఎన్నికల కమిషనర్లు తమ పరిశీలనలు, సూచనలు వ్యక్తం చేయడం సాధారణ ప్రక్రియలో భాగమేనని తెలిపాయి. ఒక అంశంపై వ్యక్తిగత అభిప్రాయం ఉండటం, దానిని సంస్థాగత నిర్ణయంగా పరిగణించడం రెండూ వేర్వేరు విషయాలని వివరించాయి.

ముఖ్యంగా SIR సహా ఎన్నికల సంఘం తీసుకున్న అన్ని కీలక నిర్ణయాలు ముగ్గురు కమిషనర్ల ఆమోదంతో, ఏకాభిప్రాయంతోనే తీసుకున్నామని ఈసీ స్పష్టం చేసింది.

‘అభిప్రాయ భేదాలు సహజమే’

ఎన్నికల సంఘం వర్గాల ప్రకారం.. ఒక సంస్థలో చర్చలు జరుగుతున్న సమయంలో అధికారులు, కమిషనర్లు భిన్నమైన అభిప్రాయాలను వ్యక్తం చేయడం సహజం. అయితే చర్చల అనంతరం తీసుకున్న తుది నిర్ణయాలే సంస్థ నిర్ణయాలుగా పరిగణించాల్సి ఉంటుందని పేర్కొంది.

గతంలో కూడా అనేక సందర్భాల్లో మొదట భిన్నాభిప్రాయాలు వచ్చినప్పటికీ చివరికి ఏకాభిప్రాయంతో నిర్ణయాలు తీసుకున్నామని ఈసీ వర్గాలు వెల్లడించాయి. SIRతో పాటు ఇతర కీలక నిర్ణయాలకు ముగ్గురు కమిషనర్ల ఆమోదం ఉందని స్పష్టం చేశాయి.

విపక్షాల నుంచి వరుస విమర్శలు

ఈ మీడియా కథనం వెలువడిన తర్వాత విపక్ష పార్టీల నేతలు ఎన్నికల సంఘం తీరుపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు. సమాజ్‌వాదీ పార్టీ అధినేత అఖిలేశ్ యాదవ్ ఎన్నికల సంఘం పనితీరుపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. అధికారంలో ఉన్నవారికి అనుకూలంగా ఎన్నికల వ్యవస్థ పనిచేస్తే అది ప్రజాస్వామ్యానికి తీవ్రమైన సమస్యగా మారుతుందని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. కాంగ్రెస్ నేత మనీష్ తివారీ కూడా ఈ నివేదికలోని అంశాలు నిజమని తేలితే ఎన్నికల సంఘం నిర్ణయాలపై తీవ్రమైన ప్రశ్నలు తలెత్తుతాయని పేర్కొన్నారు. ఎన్నికల సంఘం విశ్వసనీయత, నిర్ణయ ప్రక్రియపై పారదర్శకత అవసరమని ఆయన అన్నారు. ఇక శివసేన (యూబీటీ) నేత సంజయ్ రౌత్ కూడా ఈ వ్యవహారంపై స్పందించారు. నివేదికలో పేర్కొన్న అంశాలు నిజమైతే ఎన్నికల సంఘం విశ్వసనీయతపై ప్రభావం పడుతుందని ఆయన అన్నారు.

SIR చుట్టూ ఇప్పటికే కొనసాగుతున్న వివాదం

దేశవ్యాప్తంగా ఓటర్ల జాబితాలపై చేపడుతున్న స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ (SIR) ఇప్పటికే రాజకీయంగా సున్నితమైన అంశంగా మారింది. ఓటర్ల జాబితాల్లో అనర్హులు, డూప్లికేట్ పేర్లను తొలగించడం, అర్హులైన ఓటర్ల వివరాలను సరిచేయడం SIR లక్ష్యమని ఎన్నికల సంఘం చెబుతోంది. అయితే విపక్ష పార్టీలు మాత్రం ఈ ప్రక్రియలో పెద్ద సంఖ్యలో నిజమైన ఓటర్ల పేర్లు తొలగిపోయే ప్రమాదం ఉందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.

ఈ నేపథ్యంలో తాజాగా ఇద్దరు ఎన్నికల కమిషనర్లు పలు అంశాలపై అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారంటూ వచ్చిన నివేదిక రాజకీయ వివాదాన్ని మరింత పెంచింది.

ముందున్నది ఏంటి?

ప్రస్తుతం ఈ వ్యవహారంలో రెండు భిన్నమైన వాదనలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఒకవైపు ఇద్దరు కమిషనర్లు పలు సందర్భాల్లో అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారంటూ మీడియా పరిశోధనలో వివరాలు వెలువడ్డాయి. మరోవైపు, ఆ అభిప్రాయ భేదాలను సంస్థాగత విభేదాలుగా చూడలేమని, తుది నిర్ణయాలన్నీ ముగ్గురు కమిషనర్ల ఆమోదంతోనే జరిగాయని ఎన్నికల సంఘం చెబుతోంది.

ఈ నేపథ్యంలో SIR ప్రక్రియ, ఓటర్ల జాబితాల నిర్వహణ, Form-6 మార్పులు, ఎన్నికల డేటా నిర్వహణ వంటి అంశాలపై రాబోయే రోజుల్లో మరింత రాజకీయ, న్యాయపరమైన చర్చ జరిగే అవకాశం ఉంది.