SIRపై సుప్రీంకోర్టుకు అసదుద్దీన్ ఒవైసీ.. ఓటరు నమోదు నిబంధనలపై అభ్యంతరాలు..

SIR: ఎంఐఎం అధినేత, హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఓటరు నమోదులో ఎన్నికల సంఘం అనుసరిస్తున్న విధానాలు, ఆన్‌లైన్ దరఖాస్తుల్లో చోటుచేసుకున్న మార్పులు, డిజిటల్ వ్యవస్థల ఆధారంగా తీసుకుంటున్న నిర్ణయాలపై ఆయన అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారు

SIR: దేశంలో ఓటర్ల జాబితాల ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ (SIR) ప్రక్రియ రాజకీయంగా, న్యాయపరంగా ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంటోంది. ఈ క్రమంలో ఎంఐఎం అధినేత, హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఓటరు నమోదులో ఎన్నికల సంఘం అనుసరిస్తున్న విధానాలు, ఆన్‌లైన్ దరఖాస్తుల్లో చోటుచేసుకున్న మార్పులు, డిజిటల్ వ్యవస్థల ఆధారంగా తీసుకుంటున్న నిర్ణయాలపై ఆయన అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారు. ఓటర్ల జాబితాల రూపకల్పనలో పారదర్శకత ఉండాలని, అర్హులైన పౌరుల పేర్లు నమోదు కావడం లేదా జాబితాలో కొనసాగడం విషయంలో చట్టబద్ధమైన విధానాలనే అనుసరించాలని తన పిటిషన్‌లో కోరినట్లు సమాచారం.

ఫారం-6లో మార్పులపై అభ్యంతరాలు

కొత్తగా ఓటరుగా నమోదు కావడానికి ఉపయోగించే ఫారం-6లో అదనపు ప్రకటనలు లేదా షరతులు చేర్చే విధానాన్ని ఒవైసీ తన పిటిషన్‌లో ప్రశ్నించారు. ఓటరు నమోదుకు సంబంధించి చట్టం నిర్దేశించిన నిబంధనలకు మించి, ఆన్‌లైన్ పోర్టల్‌లో మార్పులు చేయడం ద్వారా కొత్త అర్హతలు లేదా అదనపు బాధ్యతలను విధించవచ్చా అనే అంశాన్ని ఆయన లేవనెత్తారు.

ఎన్నికల సంఘం నిర్వహిస్తున్న ఈసీఐనెట్ (ECINET) పోర్టల్‌లో ఫారం-6ను చట్టబద్ధంగా నిర్దేశించిన విధానానికి అనుగుణంగా ఉంచాలని ఆయన కోరినట్లు తెలుస్తోంది. అదనంగా చేర్చిన ప్రకటనకు సమాధానం ఇవ్వలేదనే కారణంతోనే ఓటరు నమోదు దరఖాస్తులను తిరస్కరించడం లేదా వాటిని పెండింగ్‌లో ఉంచడం జరగకూడదని పిటిషన్‌లో అభ్యర్థించినట్లు సమాచారం.

ఈ అంశం ద్వారా ఓటరు నమోదు ప్రక్రియలో సాంకేతిక మార్పులకు ఎంతవరకు అవకాశం ఉండాలి? చట్టంలో లేని అదనపు షరతులను డిజిటల్ వ్యవస్థల ద్వారా అమలు చేయవచ్చా? అనే ప్రశ్నలు ముందుకు వస్తున్నాయి.

సాఫ్ట్‌వేర్ ఆధారిత నిర్ణయాలపై ప్రశ్నలు

ఓటర్ల జాబితాల తయారీ, పరిశీలన, సవరణ కోసం ఎన్నికల సంఘం వివిధ డిజిటల్ వ్యవస్థలను ఉపయోగిస్తోంది. ఈఆర్ఓనెట్ (ERONET), ఈసీఐనెట్, బూత్ లెవల్ అధికారుల కోసం రూపొందించిన అప్లికేషన్లు ఈ ప్రక్రియలో భాగంగా ఉన్నాయి. అయితే, ఈ వ్యవస్థలు రూపొందించే గుర్తింపులు లేదా అలర్ట్‌ల ఆధారంగా ఓటర్ల అర్హతపై నిర్ణయాలు తీసుకోవడంపై ఒవైసీ అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసినట్లు సమాచారం.

సాంకేతిక వ్యవస్థలో ఒక వ్యక్తి వివరాలపై అనుమానం వ్యక్తమైతే, ఆ సమాచారాన్ని మాత్రమే ఆధారంగా చేసుకుని ఆయన ఓటు హక్కును నిరాకరించవచ్చా? ఓటరు జాబితా నుంచి పేరు తొలగించే ముందు సంబంధిత వ్యక్తికి వివరణ ఇచ్చే అవకాశం కల్పిస్తున్నారా? అధికారుల పరిశీలనకు, అభ్యంతరాల పరిష్కారానికి తగిన విధానం ఉందా? అనే అంశాలను ఆయన పిటిషన్‌లో ప్రస్తావించినట్లు తెలుస్తోంది.

డిజిటల్ వ్యవస్థలు ఎన్నికల నిర్వహణను వేగవంతం చేయడంలో సహాయపడవచ్చు. అయితే, వాటి ద్వారా సేకరించిన సమాచారం ఎలా ఉపయోగిస్తున్నారు? సాఫ్ట్‌వేర్ గుర్తింపులను అధికారులు ఏ విధంగా ధ్రువీకరిస్తున్నారు? పొరపాట్లు జరిగితే వాటిని సరిదిద్దే వ్యవస్థ ఏమిటి? అనే అంశాలపై స్పష్టత అవసరమనే వాదన ఈ వివాదంలో కీలకంగా ఉంది.

స్వతంత్ర ఆడిట్ నిర్వహించాలని డిమాండ్

ఎన్నికల జాబితాల నిర్వహణకు ఉపయోగిస్తున్న సాఫ్ట్‌వేర్ వ్యవస్థల పనితీరును స్వతంత్రంగా పరిశీలించాలని అసదుద్దీన్ ఒవైసీ కోరినట్లు సమాచారం. ఈఆర్ఓనెట్, ఈసీఐనెట్, బూత్ లెవల్ అధికారుల అప్లికేషన్ల ద్వారా ఓటర్ల వివరాల పరిశీలన, పేర్ల చేర్పులు, తొలగింపులు ఎలా జరుగుతున్నాయో అధ్యయనం చేసేందుకు స్వతంత్ర కమిటీని ఏర్పాటు చేయాలన్న అభ్యర్థన కూడా పిటిషన్‌లో ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది.

ఈ కమిటీ డిజిటల్ వ్యవస్థల పనితీరు, వాటిలో అనుసరిస్తున్న విధానాలు, ఓటర్ల జాబితాలపై వాటి ప్రభావాన్ని పరిశీలించాలని ఆయన కోరినట్లు సమాచారం. అలాగే, సాంకేతిక లోపాలు లేదా ప్రక్రియాపరమైన తప్పిదాల కారణంగా అర్హులైన ఓటర్లకు ఇబ్బందులు ఎదురుకాకుండా అవసరమైన రక్షణ చర్యలను సూచించాలని అభ్యర్థించినట్లు తెలుస్తోంది.

ఎన్నికల సంఘం రికార్డులు బయటపెట్టాలన్న అభ్యర్థన

SIR ప్రక్రియకు సంబంధించి ఎన్నికల సంఘం, కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకున్న నిర్ణయాలకు సంబంధించిన అధికారిక పత్రాలను వెల్లడించాలని కూడా ఒవైసీ కోరినట్లు సమాచారం. ఇందులో అంతర్గత ఫైల్ నోటింగ్‌లు, అధికారుల మధ్య జరిగిన ఉత్తరప్రత్యుత్తరాలు, నిర్ణయాలకు ఆధారమైన రికార్డులు, సంబంధిత న్యాయపరమైన సలహాలు వంటి అంశాలు ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది.

ఎన్నికల జాబితాల సవరణకు సంబంధించిన విధానాలు ఏ ఆధారాలతో రూపొందించారు? అదనపు నిబంధనలను ప్రవేశపెట్టడానికి ఏ నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు? డిజిటల్ వ్యవస్థల ద్వారా వచ్చే సమాచారాన్ని అధికారులు ఏ ప్రమాణాల ఆధారంగా పరిగణనలోకి తీసుకుంటున్నారు? అనే ప్రశ్నలకు స్పష్టత రావాలన్నది ఈ అభ్యర్థన వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశంగా కనిపిస్తోంది.

అంతేకాకుండా, తన పిటిషన్‌పై తుది నిర్ణయం వచ్చే వరకు SIR ప్రక్రియను నిలిపివేయాలని కూడా ఒవైసీ కోరినట్లు సమాచారం.

సుప్రీంకోర్టులో పిటిషన్ ప్రస్తావన

అసదుద్దీన్ ఒవైసీ తరఫున న్యాయవాది నిజాముద్దీన్ పాషా ఈ పిటిషన్‌ను సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ సూర్యకాంత్ నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం ముందు ప్రస్తావించినట్లు సమాచారం. SIRకు సంబంధించి ఇప్పటికే దాఖలైన ఇతర పిటిషన్లతో కలిపి దీనిని కూడా విచారించాలని ఆయన కోరినట్లు తెలుస్తోంది.

ఈ అభ్యర్థనపై స్పందించిన ధర్మాసనం, పిటిషన్‌ను పరిశీలించి సంబంధిత కేసులతో కలిపి విచారణకు తీసుకునే అంశాన్ని పరిశీలిస్తామని తెలిపినట్లు సమాచారం. దీనికి సంబంధించి తదుపరి విచారణ తేదీ, కోర్టు తీసుకునే నిర్ణయంపై అధికారిక సమాచారం ఆధారంగా మాత్రమే నిర్ధారణకు రావాలి.

ప్రతిపక్షాల అభ్యంతరాలు.. SIRపై విస్తృత న్యాయపోరాటం

SIR ప్రక్రియపై అసదుద్దీన్ ఒవైసీతో పాటు పలువురు ప్రతిపక్ష నాయకులు కూడా అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు. కాంగ్రెస్ నేత రాహుల్ గాంధీ, పార్టీ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున ఖర్గే, సమాజ్‌వాదీ పార్టీ అధినేత అఖిలేశ్ యాదవ్, ఆర్జేడీ నేత తేజస్వీ యాదవ్, తృణమూల్ కాంగ్రెస్‌కు చెందిన సౌగత రాయ్, శివసేన (యూబీటీ) నేత సంజయ్ రౌత్ తదితరులు ఈ అంశంపై న్యాయపరమైన చర్యలు చేపట్టినట్లు వార్తలు వెలువడ్డాయి.

ఎన్నికల సంఘం అనుసరిస్తున్న విధానం, ఓటర్ల జాబితా సవరణకు సంబంధించిన నిబంధనలు, అర్హులైన పౌరుల ఓటు హక్కుపై ప్రభావం వంటి అంశాలు ఈ పిటిషన్లలో ప్రధానంగా చర్చకు వచ్చినట్లు సమాచారం. ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ జ్ఞానేశ్ కుమార్, ఇతర ఎన్నికల కమిషనర్ల పాత్రపైనా ప్రతిపక్షాలు విమర్శలు చేస్తున్నాయి.

అయితే, వేర్వేరు పిటిషన్లలో చేసిన అభ్యర్థనలు, ఆరోపణలు ఒకేలా ఉండకపోవచ్చు. అందువల్ల ప్రతి పిటిషన్‌లోని డిమాండ్లు, కోర్టు ముందు ఉన్న అంశాలను విడివిడిగా పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది.

బిహార్ SIR అంశం కూడా చర్చలోకి

బిహార్‌లో నిర్వహించిన ప్రత్యేక సమగ్ర ఓటరు జాబితా సవరణకు సంబంధించి గతంలో సుప్రీంకోర్టులో జరిగిన విచారణలు కూడా ప్రస్తుత వివాదానికి నేపథ్యంగా నిలుస్తున్నాయి. ఆ ప్రక్రియకు సంబంధించిన న్యాయపరమైన నిర్ణయాలను పునఃపరిశీలించాలని ఒవైసీ కోరినట్లు సమాచారం. ఓటరు జాబితాల సవరణలో ఎన్నికల సంఘం అధికారాల పరిధి, అనుసరించాల్సిన చట్టపరమైన ప్రమాణాలు, ఓటర్ల హక్కుల రక్షణ వంటి అంశాలు మరోసారి న్యాయస్థానం ముందుకు వచ్చే అవకాశం ఉంది.

ఓటరు హక్కులు, పారదర్శకతపై చర్చ

ఓటరు జాబితాల సవరణ ఎన్నికల ప్రక్రియలో కీలకమైన భాగం. అర్హులైన పౌరుల పేర్లు జాబితాలో ఉండటం ఎంత ముఖ్యమో, అనర్హమైన లేదా తప్పుగా నమోదైన వివరాలను నిబంధనల ప్రకారం సరిచేయడం కూడా అంతే అవసరం. అయితే, ఈ ప్రక్రియలో ఉపయోగించే సాంకేతిక వ్యవస్థలు, అదనపు ప్రకటనలు, పేర్ల తొలగింపునకు అనుసరించే విధానాలు చట్టానికి అనుగుణంగా ఉన్నాయా అనే అంశంపై స్పష్టత ఉండాలని ఒవైసీ పిటిషన్ కోరుతున్నట్లు తెలుస్తోంది.

ప్రస్తుతం ఈ వివాదంలో కీలకంగా మారిన అంశాలు ఎన్నికల సంఘం అధికారాల పరిధి, డిజిటల్ వ్యవస్థల జవాబుదారీతనం, ఓటర్ల పేర్ల చేర్పులు-తొలగింపుల ప్రక్రియ, సంబంధిత అధికారిక రికార్డుల పారదర్శకత. వీటిపై సుప్రీంకోర్టు విచారణలో ఎలాంటి అంశాలు పరిశీలనకు వస్తాయి? పిటిషన్‌లో కోరిన ఉపశమనాలపై న్యాయస్థానం ఏమి నిర్ణయిస్తుంది? అన్నది తదుపరి పరిణామాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.