గూగుల్కు ఢిల్లీ హైకోర్టు షాక్.. ట్రేడ్మార్క్ ఉల్లంఘనపై రూ.30 లక్షల జరిమానా..
డిజిటల్ ప్రకటనల రంగంలో ఎంతో ప్రాధాన్యత కలిగిన ఒక కీలక కేసులో ఢిల్లీ హైకోర్టు గూగుల్కు గట్టి షాక్ ఇచ్చింది. ప్రముఖ బాత్రూమ్ ఫిట్టింగ్స్ అండ్ శానిటరీ వేర్ తయారీ సంస్థ ‘హింద్వేర్’ ట్రేడ్మార్క్ హక్కులను ఉల్లంఘించినట్లు నిర్ధారిస్తూ కోర్టు గూగుల్కు రూ.30 లక్షల భారీ జరిమానా విధించింది. భారతదేశంలో ఎంతో ప్రసిద్ధి చెందిన హింద్వేర్ బ్రాండ్ పేరును వినియోగదారులు గూగుల్లో శోధించినప్పుడు, అసలు వెబ్సైట్కు బదులుగా ప్రత్యర్థి కంపెనీల ప్రకటనలు ముందుగా కనిపిస్తున్నట్లు ఆ సంస్థ గుర్తించింది.
దీనికి ప్రధాన కారణం, ప్రత్యర్థి కంపెనీలు గూగుల్ అడ్వర్టైజ్మెంట్ సిస్టమ్లో ‘Hindware’ అనే పదాన్ని కీవర్డ్గా కొనుగోలు చేయడమేనని తేలింది. గూగుల్ యొక్క అడ్వర్డ్స్ (ప్రస్తుతం గూగుల్ యాడ్స్) వ్యవస్థలో కంపెనీలు తమకు కావలసిన కీవర్డ్లపై బిడ్లు వేస్తాయి, ఎవరైతే ఎక్కువ బిడ్ వేస్తారో వారి ప్రకటనలు సెర్చ్ రిజల్ట్స్లో పైభాగంలో కనిపిస్తాయి. ఈ విధంగా ప్రత్యర్థులు హింద్వేర్ పేరును ఉపయోగించుకోవడం వల్ల వినియోగదారులు తీవ్ర గందరగోళానికి గురవుతున్నారని సంస్థ కోర్టును ఆశ్రయించింది.
ఈ వివాదంపై సుదీర్ఘ విచారణ జరిపిన న్యాయమూర్తి ఏకంగా 163 పేజీల సమగ్ర తీర్పును వెల్లడించారు. ఇందులో గూగుల్ కేవలం ప్రకటనలు ప్రదర్శించే ఒక సాధారణ మధ్యవర్తి మాత్రమే కాదని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. గూగుల్ స్వయంగా కీవర్డ్లను సూచించడం, వాటి వేలాన్ని నిర్వహించడం, ప్రకటనల ప్రదర్శనను తన సొంత అల్గోరిథమ్ల ద్వారా నియంత్రించడం వంటి క్రియాశీల చర్యలు చేపడుతోందని పేర్కొంది. అందువల్ల ట్రేడ్మార్క్ను వ్యాపార ప్రయోజనాల కోసం ప్రదర్శించాల్సిన బాధ్యత గూగుల్పైనా ఉంటుందని తప్పుబట్టింది. హింద్వేర్ అనే ట్రేడ్మార్క్పై గూగుల్కు ఎలాంటి యాజమాన్య హక్కులు లేనప్పటికీ, ఆ పేరును ప్రత్యర్థి సంస్థలకు అమ్మి లాభం పొందడం ద్వారా ఆ కంపెనీ ప్రతిష్ఠను వాణిజ్యపరంగా వాడుకుందని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. దీనిని ఇతరుల కష్టాన్ని, పేరును ఉపయోగించుకుని లాభపడే ‘ఫ్రీ రైడింగ్’ చర్యగా కోర్టు అభివర్ణించింది.
అయితే గూగుల్ ఈ వాదనలను తోసిపుచ్చుతూ.. తాము కేవలం ప్రకటనల వేదిక మాత్రమేనని, కీవర్డ్స్ అనేవి బ్యాక్ ఎండ్లో పనిచేసే కొన్ని సాధనాలు మాత్రమేనని వాదించింది. అంతేకాకుండా సమాచార సాంకేతిక చట్టం (IT Act) 2000 లోని సెక్షన్ 79 ప్రకారం తమకు ‘సేఫ్ హార్బర్’ రక్షణ వర్తిస్తుందని, అందువల్ల ఈ సమస్యకు తాము బాధ్యులం కాదంటూ తనను తాను సమర్థించుకునే ప్రయత్నం చేసింది. కానీ ఢిల్లీ హైకోర్టు గూగుల్ వాదనను పూర్తిగా తిరస్కరించింది. గూగుల్ కేవలం ప్రకటనలను చూపించడమే కాకుండా, ట్రేడ్మార్క్లను కీవర్డ్లుగా అమ్మి నేరుగా ఆదాయం పొందుతోంది కాబట్టి, ఇందులో గూగుల్ క్రియాశీల పాత్ర పోషిస్తోందని, అందువల్ల వారికి సేఫ్ హార్బర్ రక్షణ వర్తించదని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
ఈ కేసులో మొదట ప్రత్యర్థి సంస్థలైన గ్రోహే ఇండియా, ఓంకార ఇన్ఫోవెబ్, సెరా శానిటరీవేర్లు కూడా ప్రతివాదులుగా ఉన్నారు. వీరంతా హింద్వేర్ పేరును లేదా హింద్వేర్ శానిటరీవేర్ వంటి పదాలను కీవర్డ్లుగా కొనుగోలు చేసి తమ ప్రకటనలను ప్రదర్శించారు. అయితే విచారణ జరుగుతున్న సమయంలోనే ఈ సంస్థలు హింద్వేర్తో రాజీ కుదుర్చుకోవడంతో, చివరకు గూగుల్ మాత్రమే ఈ కేసులో ప్రధాన నిందితుడిగా మిగిలి జరిమానాను ఎదుర్కోవలసి వచ్చింది. ఢిల్లీ హైకోర్టు ఇచ్చిన ఈ చారిత్రాత్మక తీర్పు భారతదేశంలోని డిజిటల్ మార్కెటింగ్ రంగానికి ఒక మైలురాయిగా నిలిచింది.
ఇప్పటివరకు అనేక కంపెనీలు బడా బ్రాండ్ల పేర్లను కీవర్డ్లుగా కొనుగోలు చేసి తమ వ్యాపారాలను ప్రమోట్ చేసుకునేవి, కానీ ఇకపై అలాంటి చర్యలు ట్రేడ్మార్క్ ఉల్లంఘనగా పరిగణించబడతాయి. జెరోధా వ్యవస్థాపకుడు నితిన్ కామత్ కూడా ఈ తీర్పును స్వాగతిస్తూ, తమ లాంటి సంస్థలకు కూడా ఇలాంటి సమస్యలు సంవత్సరాలుగా ఎదురవుతున్నాయని, ఇప్పుడు ఈ తీర్పు ద్వారా చట్టపరమైన పరిష్కారం పొందేందుకు స్పష్టమైన మార్గం ఏర్పడిందని ఆనందం వ్యక్తం చేశారు.