Rice Price Hike: తెలంగాణలో కిలో సన్న బియ్యం రూ.100… నిల్వలు పుష్కలం.. అయినా ధరలు పైపైకి

Rice Price Hike: దేశంలో బియ్యం నిల్వలు అవసరానికి మించి ఉన్నప్పటికీ సామాన్యులకు మాత్రం బియ్యం ధరల సెగ తప్పడం లేదు. తెలంగాణలో సన్న బియ్యం ధరలు కిలోకు రూ.80 నుంచి రూ.90 వరకు చేరడంతో మధ్యతరగతి కుటుంబాల నెలవారీ బడ్జెట్‌పై భారం పెరుగుతోంది. కొన్ని రకాల 25 కిలోల బియ్యం బ్యాగుల ధర రూ.2,100 దాటడం వినియోగదారులను ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది. ఒకవైపు కేంద్ర నిల్వల్లో భారీగా బియ్యం ఉన్నా, మరోవైపు స్థానిక మార్కెట్‌లో సన్న బియ్యం ధరలు పెరుగుతుండటం చర్చనీయాంశంగా మారింది.

వర్షాభావ పరిస్థితులతో రాబోయే పంట దిగుబడిపై ఆందోళనలు, స్థానికంగా సన్న రకాల సరఫరా తగ్గడం, పొరుగు రాష్ట్రాల నుంచి పెరుగుతున్న డిమాండ్‌ ధరల పెరుగుదలకు కారణమవుతున్నట్లు మార్కెట్‌ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. భవిష్యత్తులో కొరత ఏర్పడవచ్చన్న అంచనాలతో కొందరు వ్యాపారులు ముందుగానే ధరలు పెంచుతున్నారనే ఆరోపణలూ వినిపిస్తున్నాయి.

కేంద్ర నిల్వల్లో 390 లక్షల టన్నులకు పైగా బియ్యం

కేంద్ర ఆహార, ప్రజాపంపిణీ శాఖ గణాంకాల ప్రకారం 2026 మే 28 నాటికి కేంద్ర పూల్‌లో 397 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల బియ్యం నిల్వలు ఉన్నాయి. జూలై 1 నాటికి నిర్దేశించిన బఫర్‌ నిల్వల పరిమాణం 135.40 లక్షల టన్నులు మాత్రమే. అంటే నిర్దేశిత పరిమాణం కంటే దాదాపు మూడు రెట్లు అధికంగా బియ్యం నిల్వలు ఉన్నట్లు లెక్కలు సూచిస్తున్నాయి.

దీనికి అదనంగా బియ్యంగా మార్చాల్సిన 298 లక్షల టన్నుల ధాన్యం కూడా అందుబాటులో ఉన్నట్లు నివేదిక పేర్కొంది. సెప్టెంబర్‌ 1 నాటికి సవరించిన గణాంకాల ప్రకారం కేంద్ర పూల్‌లో 390.53 లక్షల టన్నుల బియ్యం, 479.92 లక్షల టన్నుల గోధుమలు ఉన్నాయి.

అయితే కేంద్ర నిల్వల్లో ఉన్న బియ్యమంతా బహిరంగ మార్కెట్‌లో విక్రయించేందుకు అందుబాటులో ఉండదు. ప్రజాపంపిణీ వ్యవస్థ ద్వారా పేదలకు పంపిణీ చేయాల్సిన బియ్యం కూడా ఇందులో భాగమే. అయినప్పటికీ నిల్వల పరిస్థితి, స్థానిక మార్కెట్‌లో సరఫరా మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసంపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

నెల రోజుల్లోనే 25 కిలోల బ్యాగుపై రూ.300–500 పెరుగుదల

తెలంగాణలో సన్న బియ్యం ధరలు సెప్టెంబర్‌ నుంచి అక్టోబర్‌ మధ్య గణనీయంగా పెరిగినట్లు మార్కెట్‌ నివేదికలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ఈ నెల 9న ప్రచురితమైన నివేదిక ప్రకారం, కిలో సన్న బియ్యం ధర రూ.70 నుంచి రూ.80–82కు చేరింది. హైదరాబాద్‌లో కొన్ని రకాల ధరలు రూ.85–90 వరకు నమోదయ్యాయి.

మరోవైపు, 25 కిలోల బియ్యం బ్యాగు ధర గతంలో రూ.1,800 వద్ద ఉండగా, ప్రస్తుతం కొన్ని రకాల ధర రూ.2,100 నుంచి రూ.2,150 వరకు చేరినట్లు సమాచారం. గత 30 నుంచి 45 రోజుల్లోనే బ్యాగుపై రూ.300 నుంచి రూ.500 వరకు పెరుగుదల నమోదైనట్లు నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి.

రోజువారీ వంటల్లో బియ్యం ప్రధాన ఆహారంగా ఉండటంతో ఈ ధరల పెరుగుదల కుటుంబాల ఖర్చులపై ప్రభావం చూపుతోంది. ముఖ్యంగా సన్న బియ్యాన్ని కొనుగోలు చేసే మధ్యతరగతి, తక్కువ ఆదాయ కుటుంబాలు అదనపు భారాన్ని భరించాల్సి వస్తోంది.

పొరుగు రాష్ట్రాల నుంచి పెరుగుతున్న డిమాండ్‌

తెలంగాణలో పండే సన్న రకాల బియ్యానికి కర్ణాటక, మహారాష్ట్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ వంటి పొరుగు రాష్ట్రాల్లోనూ డిమాండ్‌ ఉన్నట్లు మార్కెట్‌ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. కొన్ని మిల్లులు రైతుల నుంచి నేరుగా ధాన్యాన్ని కొనుగోలు చేస్తుండటంతో స్థానిక మార్కెట్‌లో సరఫరాపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.

రైతులకు అధిక ధర చెల్లించి ధాన్యాన్ని కొనుగోలు చేసినప్పుడు, ఆ ఖర్చును మిల్లర్లు, వ్యాపారులు బియ్యం విక్రయ ధరల్లో ప్రతిబింబించే అవకాశం ఉంటుంది. దీనికి రవాణా ఖర్చులు, మిల్లింగ్‌ వ్యయాలు, కొత్త పంట మార్కెట్‌లోకి వచ్చే సమయం వంటి అంశాలు కూడా తోడవుతున్నాయి.

అయితే ధరల పెరుగుదలకు ఒక్క కారణమే కాకుండా సరఫరా, డిమాండ్‌, కొనుగోళ్ల వేగం, నిల్వల పంపిణీ వంటి అనేక అంశాలు ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.

గోదాముల్లో నిల్వలపై తనిఖీలు అవసరమా?

మార్కెట్‌లో సన్న బియ్యం ధరలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో రాష్ట్ర పౌరసరఫరాల సంస్థ, భారత ఆహార సంస్థ (FCI), ప్రైవేటు మిల్లులు, టోకు వ్యాపారుల వద్ద ఉన్న నిల్వల వివరాలను వేర్వేరుగా వెల్లడించాలనే అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.

జిల్లాల వారీగా బియ్యం ధరలను పర్యవేక్షించడం, మిల్లులు, టోకు గోదాముల్లో నిల్వలను తనిఖీ చేయడం ద్వారా సరఫరాలో ఏవైనా సమస్యలు ఉన్నాయా అన్నది గుర్తించవచ్చు. అక్రమ నిల్వలు ఉన్నట్లు నిర్ధారణ అయితే నిబంధనల ప్రకారం చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది.

అవసరాన్ని బట్టి కేంద్రం బహిరంగ మార్కెట్‌ విక్రయ పథకం ద్వారా బియ్యం సరఫరాను పెంచడం, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలతో సమన్వయం చేసుకోవడం వంటి చర్యలు ధరల నియంత్రణకు దోహదపడవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

ఖరీఫ్‌ దిగుబడులపై ఆందోళన

మరోవైపు ఈ ఏడాది వర్షాభావ పరిస్థితులు, వరి సాగు విస్తీర్ణంలో మార్పుల కారణంగా రాబోయే పంట దిగుబడిపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. అందించిన రాయిటర్స్‌ నివేదిక ప్రకారం, భారత బియ్యం ఉత్పత్తి గత ఏడాది 154 మిలియన్‌ టన్నుల నుంచి 2026లో 144 మిలియన్‌ టన్నులకు తగ్గవచ్చని అంచనా. ఇది సుమారు 6.5 శాతం తగ్గుదలకు సమానం.

అయితే పంట దిగుబడి అంచనాలు మాత్రమే ధరలను నిర్ణయించవు. కొత్త పంట మార్కెట్‌లోకి వచ్చే సమయం, సన్న రకాల లభ్యత, ప్రభుత్వ కొనుగోళ్లు, మిల్లింగ్‌ సామర్థ్యం, రవాణా ఖర్చులు కూడా కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. సెప్టెంబర్‌ 1 నాటికి దేశంలో మొత్తం బియ్యం నిల్వలు 59.6 మిలియన్‌ టన్నులుగా ఉన్నట్లు అదే నివేదిక పేర్కొన్నట్లు సమాచారం.

సామాన్యుడికి అందుబాటు ధరల్లో బియ్యం లభించేనా?

దేశంలో బియ్యం నిల్వలు అధికంగా ఉన్నప్పటికీ తెలంగాణలో సన్న బియ్యం ధరలు పెరుగుతుండటం మార్కెట్‌ సరఫరా వ్యవస్థపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతోంది. నిల్వల వివరాలను పారదర్శకంగా వెల్లడించడం, స్థానిక మార్కెట్‌లో సరఫరాను సమీక్షించడం, అక్రమ నిల్వలను అరికట్టడం వంటి చర్యలు అవసరమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

రాబోయే పంట దిగుబడిపై స్పష్టత వచ్చే వరకు ధరల పరిస్థితిని నిశితంగా పర్యవేక్షించాల్సిన అవసరం ఉంది. ప్రభుత్వాలు, పౌరసరఫరాల శాఖలు సమన్వయంతో చర్యలు తీసుకుంటే బియ్యం సరఫరాలో అంతరాయాలను తగ్గించి, వినియోగదారులకు అందుబాటు ధరల్లో నిత్యావసర ఆహార ధాన్యాలు అందించే అవకాశముంటుంది.